6 / 6 · 6 dk
İrade yerine düzen
Kapanış dersi: pahalı hataların yasak değil imkânsız olduğu bir çalışma düzeni nasıl kurulur. Ve dürüstçe — bununla neyin başarılamayacağı.
Önceki beş dersin hepsi tek bir sonuca gitti: karar anında kendinizle dövüşmek baştan kaybedilmiş bir mevzidir. Öyleyse üzerinde çalışılacak şey o an değil, o ana götüren düzendir. Koyduğunuz her sınırın üç güvenilirlik düzeyi vardır ve aralarındaki fark göründüğünden büyüktür.
Aynı sınırın üç güvenilirlik düzeyi
| Düzey | Nasıl kurulur | Ne zaman çöker |
|---|---|---|
| Niyet | «Sinyal olmadan girmeyeceğim» | İlk güçlü harekette |
| Kural | «Yalnızca listedeki seviyeden giriş» | Güç bittiğinde, akşama doğru |
| Düzen | Emir önceden verilmiş, ekran kapalı | Neredeyse hiç |
İyi kuralın işareti: devreye girdiği anda değerlendirme istemez
«Çok fazla risk almayayım» kötü bir kuraldır: «çok» sözcüğü her seferinde yeniden karara bağlanır ve onu, muhakemesi bozulmuş olan kişi karara bağlar. «İşlem başına risk hesabın %1'i, hacim formülle hesaplanır» iyi bir kuraldır: değerlendirme değil sayı verir. Her kuralınızı tek soruyla sınayın: düşünmeden uygulanabilir mi? Değilse, uygulanabilir hâle gelene kadar yeniden yazın.
Kendinize değil düzene devredilenler
- STOP — bir niyet değil, girişle aynı hareketle terminale konmuş bir emir.
- GÖZLEM — ekran başında oturmak değil, koşullu uyarı: fiyat seviyeye gelir, bildirim düşer.
- SEÇİM — «bakayım ilginç ne var» değil, önceden belirlenmiş enstrüman listesi.
- DURUŞ — «bu kadar yeter» kararı değil, aşıldığında terminalin kapandığı günlük sınır.
- HACİM — kendine duyulan güven değil, stopa olan uzaklıktan çıkan formül.
Dört kuraldan sonra kaç karar kalır
İlk derste 679 coin saymıştık, bunların 187'sinde bir işaret vardı ve günde yaklaşık 3000 davet çıkıyordu. Şimdi kuralları tek tek uygulayalım. Beş enstrümanlık liste: 679 → 5, yani 674 soru bir gram irade harcamadan yok oldu. Yalnızca yazılmış seviyeden giriş: kalan beşten herhangi bir günde koşul bir ya da ikisinde sağlanır. Ekran yerine uyarı: piyasayla karşılaşma sayısı günde yirmiden, devreye giren uyarı sayısına iner. Günde üç işlem sınırı: tamamen sapıldığı günde bile kayıp bilinen bir tutarla sınırlıdır. Üç bin davetten bir avuç kalır — ve bir avuçla irade zaten baş eder.
Formül hesap için değil, çabanın nereye ait olduğunu görmek için. İkinci çarpan sizi dinlemez: yorgunluk niyetlerden bağımsız gelir. Demek ki elinizdeki tek kaldıraç birincisi: o anda karara kalan şeyin miktarını azaltmak. Geri kalan her şey ikinci çarpanı sabit tutma girişimidir ve o sabit durmaz.
Bütün kuralları aynı anda getirmek
Böyle bir kursun ardından olağan dürtü, on beş kural yazıp pazartesi başlamaktır. İradenin işe yaramadığı sebeple işe yaramaz: on beş kural aynı anda on beş çaba ister. Teker teker getirin, bir sonrakini ancak öncekisi iki hafta hatırlatmaya gerek kalmadan tuttuktan sonra ekleyin. Sıra şöyle: önce girişle birlikte konan stop (en pahalı hatadan korur), sonra günlük sınır, sonra enstrüman listesi, sonra günlük tutma.
Düzenin başaramayacağı — dürüst kısım
Kusursuz uygulama üstünlük yaratmaz. Sisteminizin beklenen değeri sıfırsa mükemmel disiplin size tam olarak sıfır eksi komisyon verir: düzenli ve tutarlı biçimde hiçbir şey kazanmazsınız. Psikolojinin sorumluluğu, sonucunuzun sisteminizden DAHA KÖTÜ olmasını engellemektir — yalnızca bu. Sistemin üstünlüğü olup olmadığı ölçümle çözülür ve «Fikri sınamak» kursu buna ayrılmıştır. İkisi de gerekli: uygulama olmadan üstünlük hesaba ulaşmaz, üstünlük olmadan uygulama ulaşır ama getirecek bir şeyi yoktur.
Bu dersten sonra ne yapmalı
Bu ders «Eğitim» bölümünü kapatıyor: borsanın işleyişinden kendinizle çalışmaya kadar dokuz kurs. Buradan sonraki fayda okumaktan değil iki şeyden gelir: girişten ÖNCE yazılmış otuz günlük kaydı ve kendi kendine işleyecek hâle getirilmiş tek bir kural. Yukarıdaki listenin ilk maddesinden başlayın — girişle aynı hareketle konan stop. Bu tek değişiklik, bu kursta saydığımız hataların en pahalısını ortadan kaldırır.
Koşullu uyarılar, ekran başında oturmayı bırakmanın en basit yolu: bir fiyat ya da koşul belirleyin, servis koşul sağlandığında size haber versin. Piyasayla karşılaşma sayısı hemen düşer, onunla birlikte karar sayısı da.
Uyarılar nasıl kurulurİki hafta boyunca tek kural
Yukarıdaki listeden BİR kural seçin — çiğnenmesi size en pahalıya patlayanı. Uygulaması değerlendirme istemeyecek biçimde yazın: zarfla değil sayıyla. İki hafta boyunca günlüğe yalnızca tek bir şey yazın: uyuldu mu uyulmadı mı. Birincisi üst üste on gün ihlalsiz geçmeden ikinci kuralı eklemeyin. Yavaş, tutan tek hızdır.
İfade aynıysa kural ile düzen arasındaki fark nedir?
Devreye girdiği anda sizin katılımınızın gerekip gerekmediği. «Stopu %−2'ye koyarım» bir kuraldır: uygulanır ve uygulanmayabilir de. Girişle birlikte borsaya gönderilmiş stop emri bir düzendir: fikrinizi değiştirseniz de, yorulsanız da, masadan kalksanız da çalışır. Aynı düşünce iki güvenilirlik düzeyinde.
Disiplin üstünlük yaratmıyorsa bütün bu kurs ne için?
Sonucunuzun sisteminizden kötü çıkmasını engellemek için. Bu açığın büyüklüğünü ölçtük: çıkıştaki iki alışkanlık başabaş bir sistemi işlem başına %−1.6'ya çeviriyor, ayda altı plan dışı giriş hesabın yaklaşık %1.4'üne mal oluyor. Üstünlüğü ölçümle aramak gerekir, ama uygulama olmadan o üstünlük hesaba hiç ulaşmaz.